Misis (Mopsuestia / Yakapınar) Antik Kenti

Misis, antik adıyla Mopsuestia, Adana'nın yaklaşık 27 km doğusunda, Yüreğir ilçesine bağlı Yakapınar beldesinde, Ceyhan (antik Pyramos) Nehri'nin iki yakasında kurulmuş katmanlı bir antik kenttir.

Tarihçe

Efsaneye göre kenti, Troya Savaşı öncesinde yaşamış kâhin Mopsos kurmuş ve şehir adını ondan almıştır. Kavşak konumu sayesinde Hitit döneminden başlayarak Helenistik (Seleukoslar zamanında Pyramos üzerindeki Seleukeia), Roma (Hadrianus döneminde Hadriana), Bizans, Abbasi-Arap, Haçlı, Kilikya Ermeni Krallığı, Memlûk ve Osmanlı egemenliklerine tanıklık etmiş; tarihi İpek Yolu ve Bağdat kervan yolu üzerinde önemli bir geçiş noktası olmuştur.

Mimari ve Kalıntılar

Kentin en görkemli yapısı, Roma İmparatoru II. Constantius döneminde inşa edilen, Justinianus'un ve sonraki yüzyılların onardığı taş köprüdür: yaklaşık 132 metre uzunluğunda, 6,45 metre genişliğinde ve sivri kemerli dokuz gözüyle Anadolu'nun bilinen en eski Roma köprülerinden sayılır. Ören yerinde ayrıca akropol surları, kuleler ve kapı yapıları, su kemerleri, hamam kalıntıları, MS 4. yüzyıla ait mozaik döşemeli bir bazilika ile Selçuklu-Osmanlı dönemine ait Havraniye Kervansarayı ve tek kubbeli cami yer alır. 1956-1959 arasında Helmut Bossert ve ekibinin başlattığı kazılar 2012'den bu yana yeniden sürdürülmektedir. Kültürel önemi, Ovalık Kilikya'nın binlerce yıllık kesintisiz yerleşimini tek bir manzarada özetlemesinden gelir.

Güncel Durum, Ziyaret ve Ulaşım

GÜNCEL DURUM: Yerinde kurulan Misis Mozaik Müzesi bakım ve koruma nedeniyle kapatılmış, ünlü Nuh'un Gemisi/kuşlar ve Samson mozaikleri dahil koleksiyon Adana Arkeoloji Müzesi'ne (Müze Kompleksi) taşınmıştır; açık hava ören yeri ise ziyarete açıktır. Acentaların Misis'i tercih etmesinin nedeni, Adana-Ceyhan ekseninde şehir merkezine yakınlığı, köprü ve höyüğün fotojenik siluetiyle kısa sürede yüksek görsel getiri sağlaması ve aynı gün Yılankale ile Anavarza'ya bağlanabilmesidir. Ortalama ziyaret süresi 45-75 dakikadır; köprüde yürüyüş ve höyük panoraması bu sürenin çekirdeğini oluşturur. Rehberli turlarda genellikle şehir merkezi gününün ertesinde, doğu kültür hattının ilk durağı olarak sabah erken saatte programlanır.

Çevresinde Havraniye Kervansarayı, Misis Köprüsü, Yılankale, Anavarza ve Kozan Kalesi bulunur. En iyi fotoğraf noktaları köprünün orta gözünden nehir boyu bakış, höyük tepesinden köprü ve Ceyhan panoraması ile sur kalıntılarıdır. Ulaşım Adana'dan D-400 karayolu ve TAG otoyolu üzerinden 25-30 dakikadır; belde girişinde tur otobüsleri için düz alan mevcuttur, otopark ücretsiz ve rahattır. Engelli erişimi köprü ve höyük yol yüzeyleri toprak-taş olduğundan kısıtlıdır; tekerlekli sandalye için köprü başı ve nehir kıyısı düz kesimler uygundur. En uygun ziyaret dönemi ilkbahar (nisan-mayıs) ve sonbahar (ekim-kasım) olup Çukurova yazları çok sıcak geçtiğinden öğle güneşinden kaçınmak gerekir; yoğun sezon hafta sonları ve bahar okul gezileridir. Tavsiye edilen rota: köprü başından başlayıp nehir boyunca yürüyüş, ardından höyük tepesine çıkış ve son olarak Havraniye Kervansarayı ile devamında Yılankale-Anavarza hattı.